Uykunun önemi
Uyku tüm canlılar da doğal dinlenme
biçimidir, insan ömrünün 1/3 ünü oluşturur, beynin bir gün önceki aldığı
bilgileri işlemesini sağlar.Canlılar günlük işlevlerini gerçekleştirmek için
uykuya ihtiyaç duyarlar.
Her insanın uyuma
süreleri cinsiyete,kiloya ve yaşa göre değişmektedir, Dünya Sağlık Örgütü’ nün
hesaplamasına göre günlük ortalama uyuma süresi 8 saattir,bu sadece ortalama
bir rakamdır.Kimi insana 4 saat uyku yete biliyorken kimi insana 8 saat
yetmeyebiliyor. Yeterince uyumak insanın beynini iyi kullanabilmesi ve
çevresindeki olaylara idrak edebilmesi
açısından çok önemlidir.
Küçük yaşlarda uyku
süresi erişkin bir insandan daha fazladır.Yeni doğan bir bebek 16 saat uyurken,
ilkokul çağındaki bir çocuğa 9-10 saatlik bir uyku yetmektedir.Şunu unutmayalım
ki çocukların erişkinlerden daha fazla uyku uyumaya ihtiyacı vardır.
Ayrıca uykuda
salgılanan meletonin hormonu sayesin de hem
kanserden korunuyor, hem de genç kalabiliyoruz. Hatta bu hormon iyi çalıştığı
takdirde %10-20 oranında ömrü uzatmaktadır.Şu da var ki sadece gece 23:00 ile
05:00 saatleri arasında salgılanmaktadır.
Uykunun evreleri
Uyumak üzere
olduğumuz anda birbirini periyodik olarak izleyen iki uyku evresi
vardır.Bunlar; REM ve NONREM evreleridir.
NON REM Uykusu
Uykunun gidişatına
dayanarak bu evre dörde ayrılmaktadır.1. ve 2. evre yüzeysel uyku dönemini 3.
ve 4. evrede derin uyku evresidir.Göz hareketleri yoktur, kas tonusu azalmıştır,
nabız ve solunum yavaşlamıştır.
- Evre
0 bütünüyle uyanık
olunan evredir
- Evre 1 uykuya dalma evresidir. Kişi etrafında
olup bitenden habersizdir.
- Evre 2 bu evrede bilinç kişi uyandırıldığında
uykuda olduğunu hatırlayacak derecededir.
- Evre 3-4 yavaş dalgalı uyku
REM UYKU
Hızlı göz hareketleri
olur,uykunun rüya görülen evresidir ya da bu evrede görülen uyku uyanınca
hatırlanır.Bu evrede hızlı göz hareketleri ve huzursuzluk belirtileri
olabilmektedir.
Uykuyu yeteri kadar
alamayan insanlarda unutkanlık,asabiyet dikkat dağınıklığı, sinirlilik artar,
iç sıkıntısı gibi büyük sorunlar meydana
gelir.Yapılan uyku yoksunluğu deneylerinde deneklerde: üç gün sonunda sinirlilik zamanı bilememe
hayal görme kekeleme konuşulanları anlayamama gibi durumlar meydana gelmiştir. Fakat fazla uyumakta dikkat ve iştah
değişikliklerine yol açabilir
Yapılan araştırmalara göre günde 3,5
saatten az 8,5 saatten fazla uyuyanların ömürlerinin %3 kısaldığı gözlemlenmiştir.
Kaliteli bir uyku için;
- Çok aç ya da fazla yeyip yatmayın
- Ne çok erken ne de çok geç yatmayın
- Her gün belirlediğiniz saatte yatın
- Akşam belli saatlerden sonra çay kahve içmeyin
- Yatarken süt içebilir ya da isterseniz yoğurt
yiyebilirsiniz
- Yatmadan önce uykuyu kaçıracak müzik dinlemeyin veya televizyon programı izlemeyin
Tüm bunların yanında
uyku hayatın tadını ve hazzını almamız ve yaşamsal faaliyetlerimizi sürdürmemiz
ve enerji toplamamız için vazgeçilmez bir öneme sahiptir.Uyku bedenimizin
dinlenmesi ve iş hayatımızın ve sosyal hayatımızın başarılı bir şekilde geçmesi
için önemlidir.göründüğü üzere uykusuz yaşanmadığı gibi fazla uyumanın da
zararları vardır.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder